In Manguinhos heb ik pas met de groep van 9-14 ‘s morgens zoete broodjes gebakken. Er waren vijf kinderen en ze vonden het prachtig maar de broodjes waren niet klaar toen ze al weg moesten. Ik zei dat ze ze tussen vijf en zes uur op konden halen. Heel grappig om te zien hoe ze de trap op kwamen stuiven in hun schooluniformen en met hun zware rugzakken om de broodjes niet mis te lopen. “Ga je het ook met de andere groepen doen?” , vroegen m’n collega’s. Maar nee… dat zag ik nog niet zo zitten gezien het aantal kinderen dat er dan komt. Het moet sowieso in kleine groepjes verdeeld worden.

Een heel intelligent jongetje van 9 zat in mijn groep maar ik vond hem niet op de presentielijst. Ik vroeg hoe oud hij was. “Negen”. “Oh maar dan zit je nu in de andere groep!”. Hij keek me met grote ogen verschrikt aan en zei “Maar ik wil niet naar de andere groep! Ik wil hier blijven!”. “Okay, ik zal het wel even overleggen….”. Goed, hij mocht wel in de groep van 4-8 blijven als hij dat zelf zo graag wilde. Hij gaf een diepe zucht en zei “Tsjonge, ik zat al helemaal te trillen!!”.
We hebben inmiddels drie leeftijdsgroepen maar dan nog is het verschil van 9 tot 12 in één groep natuurlijk best groot.

Als ik ‘s maandags op het Centraal Station aankom ga ik altijd eerst even een kop koffie drinken en na het clubwerk nemen we even een esfirra (soort pizza uit Syrië / Libanon) met een vruchtensapje. Heel vervelend is het dan dat er achter elkaar aan mensen om geld komen vragen. Pas was er één die geld vroeg omdat hij met de trein naar Japeri wilde. Hij liet me wat kleingeld in zijn hand zien en vroeg me het aan te vullen. “Maar ga je nú met de trein?” “Jaaa!” “Okay, loop maar met me mee dan. Geef mij je geld en ik laat je op mijn treinkaart het perron opgaan”. Hij zei gehaast “Nee, nee maar ik ga met de bús naar Japeri!”. Onzin natuurlijk, die is ook nog drie keer zo duur! “Nou, dan kan ik je niet helpen!”, zei ik, wetend dat hij natuurlijk noch trein noch bus gaat nemen maar waarschijnlijk wat drugs gaat kopen.

Een paar weken geleden was het ontzettend heet. Zelfs in het steegje in de favela waar altijd een frisse bries is was het die dag benauwd warm. Ik moet eerlijk zeggen dat ik daar soms echt wat van uit m’n humeur kan raken. Misschien speelde het mee in de week dat ik voor m’n gevoel alles verkeerd deed. En ‘s avonds kwamen er weer achter elkaar mensen om geld vragen. Ook een travestie. Ik wimpelde het af en draaide me weer om om m’n glas leeg te drinken en toen hoorde ik hem, hij stond nog vlak achter me, zeggen “Ja, en als wij dan onze handen in de tassen steken zijn wíj verkeerd hé?!”. Later zei m’n collega dat hij dat niet voor mij bedoelde maar ik meende van wel en draaide me om en zei “Okay, steek je handen maar in mijn tas dan zul je wel zien wat er dan gebeurt!”. Ik had meteen spijt ervan dat ik dat zei want toen kreeg ik de volle laag. Hij begon te schreeuwen tegen me, liep weg maar bleef doorgaan met schreeuwen dat hij me in stukjes zou snijden met z’n knipmes. Nadat hij weg was kwam de veiligheidsagent, die op een paar meter afstand toekeek naar me toe me zei “Ja en als wij ze slaan zijn wij verkeerd”. Tja, een paar dagen ervoor was er een veiligheidsagent in een supermarkt die een stelende tiener op zodanige wijze in bedwang hield dat de tiener stikte! Dat is uiteraard ook niet de bedoeling.

En dan gebeurt er iets in de trein wat ik in jaren niet meer gezien heb! Het laatste stukje van mijn treinreis komen er ineens drie tieners de trein in. Ze hebben staatsschooluniformen aan maar zijn duidelijk niet op school geweest. Twee jongens en een meisje. Ze gaan tegenover me zitten en lachen en praten en …… snuiven alle drie steeds aan een flesje… wat erin zit kan ik raden na jaren met lijmsnuivende kinderen te hebben gewerkt. Maar lijmsnuivende kinderen zie ik niet meer sinds het WK in Rio heeft plaatsgevonden. Op het moment dat we bijna bij het eindpunt zijn spreek ik ze aan. Een jongen wordt boos en loopt weg maar de andere twee luisteren naar mijn vermaning. Ik vertel ze hoe ik twintig jaren met straatkinderen heb gewerkt en dat ik er al heel veel heb zien sterven door drugsgebruik. Ik vraag of ze familie hebben. Ze knikken. “Behandelen die jullie slecht?”, vraag ik. Hoofden worden geschud. Nee, nee, hun familie is prima. Okay, ga dan gauw terug … dan nog wat…. Zoek de Heere Jezus!! Hij alleen kan je uiteindelijk helpen!”. Het was een ontmoeting die me goed deed na zo’n intensieve werkweek.
Hartelijke groet, Janneke

“Janneke, kun je nog even wat schrijven voor de kerkbode?”. Trouw komt deze vraag elke maand. Maar deze keer dacht ik “Hé, nu alweer? Er is toch nog geen maand voorbij?”. Maar ja, dat was het toch wel zag ik! Tjonge, wat vliegt de tijd!

We zijn net twee weken weer bezig met het werk in de favela’s. Gelukkig geen overstroming tot nu toe van de rivier. De eerste week was het vooral opruimen, schoonmaken en voorbereiden. En afgelopen maandag weer de clubs gehouden in  het centrum. Het was veertig graden en zonder ophouden stroomde het zweet langs m’n gezicht. Eigenlijk was ik het liefst maar gaan zitten in een winkel met airco maar ja …. Daar komen geen kinderen naar toe voor de club en zo lopen we toch in sloom tempo even later de favela in. De huisjes worden ook hier steeds hoger. Een clubjongeje zit op de stoep lekker af te koelen onder een kraantje.

Dan zit daar ineens een meisje van 15 … met een baby! “Van wie is die baby?”. “Van mij , tia”. “Van jóu?? Ik wist helemaal niet dat je zwanger was”. “Jawél tia!! Dat wist je wel! Je hebt me zwanger gezien!”. O ja, dat zal dan ook wel maar was me dus echt even ontschoten. In de vakantie had ik de nieuwe presentielijsten gemaakt en zag weer duizenden namen voorbij komen. Wie één keer op de club komt staat voor altijd op de lijst maar ik heb niet bij elke naam een gezicht en een verhaal. Daarvoor zijn het er echt teveel. Hoewel het vaker voorkomt in de favela dat meisjes heel jong moeder worden is dit natuurlijk verre van ideaal. “En de vader?”, vraag ik. Oh ja, dat is de broer van A en de oom van B en de vader van C….. Oh, okay, dus het is weer es zover …. kinderen uit verschillende gezinnen die dan de vader maar moeten delen. Ik kan jullie wel vertellen dat dit de kinderen bij het ouder worden écht pijn en verdriet doet. We hebben soms van die halfbroertjes en halfzusjes op de club. Ik weet dan niet of ze dat zelf altijd weten. Maar okay, dat mooie liefe baby’tje kan het niet helpen allemaal en ik til haar even op en zeg dat ze prachtig is en dan zie ik het jonge moedertje even lachen.

Ondanks de hitte komen er 20 kinderen op de club beneden! Het lijkt wel of ze geen last van de warmte hebben. Ze luisteren naar het verhaal over de Gibeonieten. Boven komen er maar vier. Ik zie de andere kinderen ook even niet. Een jongetje van tien helpt ons even met alles neer te zetten maar ziet dan ineens een salamandertje en hij pakt een stok om het beestje te slaan. Hij houdt van lezen en ik had hem net een leuk leerzaam boek gegeven als beloning voor het aantal punten van de presentielijst maar moest meteen al weer op hem mopperen. “Laat dat beest met rust!”. Maar nee, hij sloeg de staart eraf en keek bedremmeld toen hij een fiks standje van me kreeg. M’n collega Marcia zei dat het staartje wel weer aangroeit. Een paar kinderen komen even bij de deur om te vragen wanneer de “tweede club” boven begint want ze willen op de “tweede club” komen. “Ja, hallo, dit is al de tweede club dus blijf maar!”, zei ik. Tsja, als er maar een paar kinderen op de eerste club komen gaan we niet anderhalf uur later een tweede club houden voor kinderen die dus op de eerste club kunnen komen. Ze blijven niet want willen op de “tweede club” komen. Nou, de hitte heeft m’n geduld toch al behoorlijk gereduceerd en ik ben niet van plan om onnodig een tweede club te gaan houden. De kinderen kunnen langer spelen. Het wordt donker en we gaan de favela uit en komen nog wat boze kinderen tegen die op de tweede club hadden willen komen.

De andere dag houden we een bazar in Manguinhos. Olyene, Sonilda, Marcia en Priscilla zijn een dag lang bezig geweest om alles es goed uit te zoeken en het werd de best georganiseerde bazar die we ooit hebben gehouden. Priscilla ging twee keer met me mee om even door de favela te lopen en de bazar aan te kondigen. “Bazar bij de club! Tot vier uur vanmiddag!”, riep ik steeds. Haha, Priscilla vond het prachtig en zei “Je kunt wel verkoopster in de trein worden, Janneke!”. Even later “Wat zou je verkopen in de trein, Janneke?”. “Hmmmm”, zei ik , het was opnieuw ontzettend warm “Nou iets lichts, geen flesjes water en bier in elk geval!”. Het was een leuke dag. Ik ging ‘s avonds terug en kon na tien minuten zitten in de trein! Heerlijk!

We spraken af dat de andere dag de kinderen ‘s morgens mochten komen spelen en ‘ s middags geen clubs. Dit omdat er een weer alert was. Er werd veel regen en zelfs een storm verwacht en alle staatsscholen zouden dichtgaan. Uiteindelijk viel het mee maar ik merk dat de schrik erin zit bij iedereen. Er gebeurt hier ook zoveel steeds. Eerst de vreselijke tragedie in Brumadinho, toen kwamen er zes mensen in Rio om door het weer. Omvallende bomen, modder die een bus instroomde. Enkele dagen later verbrandden tien jonge voetballertjes tijdens hun slaap in het verblijfplaats van een voetbalclub hier. Vijftien drugsdealers doodgeschoten in een favela door politieagenten. Enkele dagen later negen door onderlinge drugsstrijd en zo gaat het maar door.

Donderdag kwamen de kinderen weer en donderdagmiddag en avond was ik alleen thuis! Dat was lang geleden. Fernando in Rio. Hadassa moet nu ‘s avonds naar school en moest eerst nog naar een stadje in de buurt. Christy gaat ‘s middags naar school en dan meteen door naar een ander stadje waar ze een soort cursus verpleegkunde doet. Dat betekent dat ze dan pas rond half elf ‘s avonds thuis zijn. En op zaterdag hebben ze engelse les. Al met al weer een hele drukte. En morgen hopen we een vergadering van de Braziliaanse organisatie te houden. Fernando en ik zijn dan al in Rio Deo Volente en dan komen zij met de trein en gaan meteen door naar een Shopping in de buurt om hun schoolspullen te kopen en dan hopen wij na de vergadering daar ook naar toe te gaan om ze op te halen. Al met al een druk gebeuren en tot m’n schrik zag ik dat ze veel regen opgeven. Nou, in Nederland stapte ik gewoon op m’n fiets met een regencape maar Rio schijnt nog steeds niet berekend te zijn op de tropische regenbuien. Straten stromen vol met water, auto’s die drijven, mensen kunnen niet meer weg, de stroom valt uit. Afijn, ik kan me er niet echt op verheugen om morgen naar Rio te gaan maar hopelijk valt het mee.

Allemaal een hartelijke groet,

Janneke AGH

De maand januari hebben we hier allemaal vakantie. Toch is het vakantiegevoel wel een beetje weg vanwege veel bureaucratische problemen die ons tot nu toe verhinderden om er even een weekje tussenuit te gaan.Ik probeer er maar niet al te veel over te piekeren. Dat helpt toch ook al niet en het is er ook veel te warm voor. Elke dag zo tegen de 40 graden. Vaak een flinke onweersbui aan het eind van de dag en de andere dag is het zo weer heel heet. En omdat het ook al niet helpt als je op de stoel gaat zitten klagen ben ik maar aan het opruimen en schoonmaken gegaan. Dat was ook wel echt es nodig. En ja, toch ook maar vast bezig gegaan met de enorme klus van de presentielijsten van de clubs.

Ondertussen is de gouverneur van de provincie Rio ook opgepakt. Zijn chauffeur zit bij ons in de kerk. Ook de man van een vrouw bij ons uit de kerk is opgepakt. Vanwege corrupte politiek. Okay, niet na te trekken voor mij als leek. Ondertussen hoor ik dan van een vrouw die heel graag volgens de Bijbel wil leven dat ze de scriptie van haar dochter zit te maken!! Afijn?! “Nou, dat is dan toch ook corrupt?!”, zeg ik tegen Fernando. En als je niet corrupt wilt zijn dan kost het je bergen met geld. Nou, laat ik maar stoppen. Veel te verwarrend allemaal.

Het is vreselijk wat er hier elke dag gebeurt. Eén ding is me erg bijgebleven. De eerste politieagent die doodgeschoten werd dit jaar! Hij was dertig, had een zoontje van drie aan wie hij via zijn vrouw nog een audio had gestuurd. “Pappa komt vanavond laat thuis! Dan slaap je denk ik al maar dan ga ik wel even bij je kijken”. Vervolgens stuurde hij een berichtje aan z’n vader. “Vader, ik hoor een loflied…. En herinner me zoveel uit mijn jeugd. Ik wil je bedanken voor alles wat je altijd voor me gedaan hebt en wat je nog steeds voor me doet. En ik hoop dat mijn zoontje dezelfde liefde voor mij zal voelen zoals ik die voor jou voel”. Even later werd hij doodgeschoten.

Ik moet eerlijk zeggen dat je hier niet te lang in huis moet zitten want dan word je bang om de deur uit te gaan.

Ondertussen krijg ik appjes van clubkinderen . Zo blijft het werk maar malen door mijn hoofd. Een poosje terug zei ik tegen iemand: “ Nou, wat mijn droom is? Nog es een keer met de auto een paar weken door heel Europa gaan trekken.” Een mens moet wat dromen af en toe toch?

Tijdens het maken van de lijsten verbaasde ik me erover dat er de afgelopen twee jaren 78 nieuwe kinderen op de clubs in het centrum zijn geweest! Daar zijn ook kinderen bij die daar niet wonen maar dan op visite waren en “toevallig” dan een keer op de club kwamen. Maar nee, niets is toeval. Ze horen dan toch even iets uit het woord van God! Wat de vrucht daarvan is? Ik weet het niet! Ik bid God dat Hij het werk achtervolgt met Zijn zegen! Dat klinkt heel geijkt maar eigenlijk heel mooi! Ik moest daar ook aan denken toen Fernando me vertelde dat er een tomatenplant in een hoekje groeide met heuse tomaten! Ik was heel verbaasd. “Je hebt zeker restjes tomaat daarheen gegooid?!” vroeg Fernando. Ja, dat had ik inderdaad gedaan. Al het “groenafval” gaat met een grote zwaai het woud in hier. Maar de tomaat had ik niet ver genoeg gegooid en nu was er zomaar een prachtige plant mét echte tomaten. En dat terwijl ik het niet wist en er dus ook helemaal niet naar om had gekeken.

Laten we dan maar doorgaan toch? Doorgaan met aan mensen te vertellen hoe goed God is! Doorgaan met te vertellen dat er genade is!

Hartelijke groet, Janneke

Hadassa en Christy hebben nog twee weken school en zijn dan tot februari vrij. Ook wij hopen de maand januari vakantie te houden. Nog enkele weken clubs…

“Jullie mogen even allemaal vertellen hoe je heet en wat je later graag wilt worden”, zo zei ik tegen de kinderen op de club. We hadden twee bezoekers vanuit Urk. Vervolgens vertaalde ik voor Arnold en Jan Pieter wat de kinderen vertelden. De meeste jongens dromen ervan een voetballer te worden, de meisjes willen zangeres worden. Een paar springen er tussen uit. “Een wetenschappelijke duiker” …. Okay dat klinkt even boeiend maar geen tijd om er uitgebreid op in te gaan. Dan komt er een jongetje door de bocht van wie ik sowieso geen doorsnee antwoord verwacht. Hij is altijd heel nadrukkelijk aanwezig. Volgens z’n moeder heeft hij neurologische problemen. Hij kan heel slecht tegen z’n verlies bij een spelletje. Hij praat zonder ophouden. Tijdens een spelletje zegt hij vaak dingen waar de andere kinderen boos om worden. Kortom: hij telt voor tien op de club. Ik probeer hem wat meer sociale vaardigheden bij te brengen maar heb steeds het gevoel dat me dat nou nog niet erg lukt. Hij is ook superintelligent, heeft een sterk rechtvaardigheidsgevoel, en kan soms ineens bij me staan met een heel verhaal over iets uit de geschiedenis. “Weet je , tia Janneke… wie heeft Brazilië ontdekt?”. “Pedro Cabral toch?”. Hij begint te lachen. Hij vindt het helemaal geweldig als hij iets weet wat ik niet weet en begint me uitgebreid uit te leggen wie Brazilië heeft ontdekt. Maar helaas… ik kan het jullie even niet terug vertellen want moest ondertussen ook de andere kinderen in de gaten houden. Op de vraag wat hij wilde worden klonk het heel beslist “Scherpschutter bij de marine!”. Oei!! Dat is hier even geen politiek correct antwoord en zeker op dit moment niet maar ik reageer maar met te zeggen dat hij dan nog wel eerst een poos moet studeren.

Omdat ik 2 dagen achter elkaar in Rio ben ga ik naar mijn “gastgezin” in de wijk waar we zelf ruim 11 jaar hebben gewoond. Om half tien ‘s avonds stap ik de metro uit en loop naar de loopbrug. Hoe vaak ben ik hierover gelopen? Geen idee! Zoals gewoonlijk is het overal nog behoorlijk druk. In de metro geen plek om te zitten. Een behoorlijke groep loopt de metrohal uit. Een deel gaat linksaf en een deel rechtsaf. Enkele meters voor me loopt een vrouw en naast me ook enkele vrouwen. Het is al donker en er komt een man de loopbrug oplopen die ineens de vrouw voor me bij de arm grijpt en meteen een wapen op haar hoofd zet! Er breekt uiteraard paniek uit en iedereen draait om en rent terug naar de metrohal terwijl we een kreet horen “Hij komt eraan!”. De veiligheidsagent bij de metro gaat staan bellen maar laat ons niet binnen. Eén vrouw is er al met een kaartje weer naar binnen gegaan en staat ook in paniek te bellen. En ik? Ik ben heel bang om een schot te horen… dat gebeurt gelukkig niet. Even later horen we dat de overvaller de vrouw nog behoorlijk geslagen had en haar mobiel had meegenomen. Ik praat nog even met de evangelist die bijna elke avond gesprekjes probeert aan te knopen met mensen voor de metrohal. Op het moment dat de mensen weer gaan lopen heft hij z’n handen op en zegt tegen me “Dat de engelen van de Heere met je meegaan en je beschermen!!”. Dubbel op mijn hoede kom ik even later bij het gastgezin waar ze jaren geleden een gewapende overval thuis meemaakten! Dan valt dit eigenlijk weer mee…. Terwijl ik bij de hermetisch afgesloten poort wacht zie ik een politiewagen het kruispunt oversteken. “He, he!”, wil ik wel roepen “Jullie gaan de verkeerde kant op!”. Maar ik begrijp dat het onmogelijk voor ze is om op alle plekken tegelijk te te zijn.

Maar ik denk aan Psalm 4 waar ik het een week geleden met een vrijwilliger over had. “Gij alleen, mijn schild en wapen…..” ?? Waarom had ik me ook omgedraaid? We hadden die vrouw maar mooi in de steek gelaten! Hoewel ik met mijn verstand wist dat we haar dan waarschijnlijk in een nog groter gevaar hadden gebracht door te reageren en dat de afstand van een paar meter daar ook net teveel voor was kreeg ik mijn gevoel er niet in mee en voelde me schuldig! Toch sliep ik als een roos. Bij het wakker worden zag ik echter meteen weer de overvaller en de vrouw voor me. Het wapen op haar hoofd. Ik besloot voortaan goed op te letten dat ik met een groepje mee zou lopen.

Ik ben blij dat ik even later ons clubgebouw binnenstap en daar zorgen de kinderen wel voor afleiding. Ik zit Bijbeltoetsen na te kijken wanneer er een pienter jongetje van 8 bij me komt staan. Ik weet hoe ook dit kind altijd veel aandacht vraagt en besluit maar even Priscilla die lesgeeft aan deze groep bij te staan en maak een praatje met hem. “Ga je over?”. “Ja!”, hij knikt wat nonchalant. “Maar ik moet nog toetsen maken deze week!”. “Okay! En sta je er goed voor?”. “Ja, een 9,5!”. “Maar je krijgt toch per vak een cijfer?”, “Ja, maar als je dan alles bij elkaar optelt en deelt door het aantal vakken dan sta ik een 9,5 gemiddeld!”. “Nou, fantastisch zeg! Ik kan het bijna niet geloven…. Kom hier, lees dit es voor me!”. Ik pakte een blad uit mijn “Begrijpend lezen-map” en hij las als een trein het verhaal van de Hollandse politie die meldingen binnenkreeg omdat een man met een lantaarnpaal op z’n auto over de weg reed. De man had een flinke boete gekregen. “Nou, je hebt het heel goed gelezen … maar weet je, soms lees je iets goed maar het gaat er ook om of je begrepen hebt wat je las dus ik ga je wat vragen stellen”. Dat vond hij prima. “Welke politie kreeg meldingen?”. Nee, hij wist het niet. De rest van de vragen wist hij direct te beantwoorden. “Je begrijpt goed wat je gelezen hebt. Je wist alleen niet welke politie het was,he? Was het de Braziliaanse politie of de Russsische of….”. “De Hollandse politie!”, onderbrak hij me. “Oh! Je weet het dus wél!”. “Ja maar jij vroeg wélke politie en ik dacht dat je bedoelde : de militaire of de civiele of de federale politie!”. Ik stond helemaal perplex over zoveel intelligentie. Prachtig! “Lees nou dit maar” zei ik en gaf hem een ander blad. Maar hij schudde zijn hoofd. “Een andere keer, tia!”. Hij wilde gaan spelen. Nu, ook prima! Maar ik vond het zo’n mooi moment en zo goed om even alleen met ze te praten. In de groep leer je ze minder kennen.

Het is behoorlijk warm die dag en aan het eind van de dag gaan we even in de “hoofdstraat” een lekker ijsje eten. Daarbij kijken we wel eerst goed om ons heen en blijven dat ook doen. Het is meteen ook een leuk moment. We worden bediend worden door een jongen van 20 die vroeger ook op de club kwam! En terwijl we daar even zitten is het ook goed dat we even rustig om ons heen kijken en zien wat er allemaal zoal gebeurt.

Een uurtje later sta ik in de trein op weg naar huis. En dan komt het beeld van de man met zijn wapen weer op mijn netvlies. Omdat mensen in die wijk me al jarenlang waarschuwen om niet met mijn mobiel in m’n hand te lopen omdat er veel gewapende overvallen plaatsvinden heb ik me eigenlijk nooit onveilig gevoeld. We hebben daar gewoond. Het voelt als “thuis”. M’n mobiel zit sowieso in m’n rugzak als ik loop. Verschillende verhalen die op internet staan herinner ik me gehoord te hebben. Eén ervan herinner ik me niet. In 2009 kwam een echtpaar uit de Shopping en stonden met hun auto voor een stoplicht in de mij zo bekende wijk. Er kwam een overvaller. De vrouw, die zes maanden zwanger was, wilde haar riem even losmaken en schijnbaar voelde dat bedreigend voor de overvaller. Hij schoot in haar hoofd! De vrouw overleed ter plekke, het kindje werd nog gered. En zoiets is helaas geen uitzonderlijk geval in Rio. Ook Fernando maakte het enkele maanden geleden nog mee op de snelweg toen in een file er ineens vier gewapende mannen een auto uitsprongen en een auto meenamen. Fernando had de slachtoffers naar het dichtsbijzijnde politiebureau gebracht.

Ik dank God…. Dat Hij me bewaard heeft, ook de vrouw bewaard heeft! Bid om Zijn bescherming. Uiteindelijk zijn we die, waar we ook wonen, allemaal nodig. Allen Hij kan ons immers zeker doen wonen?

Hartelijke groet, Janneke

September 2018

Eindelijk! Ik zit! Opnieuw verbaasd over de snelheid waarmee de KLM haar passagiers weer in het vliegtuig heeft gekregen. Even later kijk ik op m`n horloge. O, al tien minuten over de vertrektijd. Nou ja, we zullen zo wel gaan. Dan wordt er iets omgeroepen via de intercom. “U hebt wel gemerkt dat we al over de vertrektijd zijn. Ons excuus daarvoor. We hebben een technische storing en daar wordt aan gewerkt”. Nou, zoiets wil je natuurlijk helemaal niet horen vlak voor vertrek! Ik heb het toch al niet op vliegreizen. “Over drie kwartier kunnen we u hopelijk vertellen of we kunnen vertrekken of dat de vlucht geannuleerd wordt!”. O help, Fernando, Hadassa en Christy hadden me weggebracht, samen nog koffiegedronken maar nu waren ze vast al weer op de terugweg. Na 3 kwartier wisten ze het nog niet. Ik begon maar es een praatje met een opvallend lang Braziliaans echtpaar. We zaten op de plek met extra beenruimte. Zij hadden dat van te voren aangevraagd en waarschijnlijk extra voor moeten betalen. “Okay”zei ik “Dus jullie hadden het uitgekozen en ik bén uitgekozen”. Ik had namelijk pas op het vliegveld ingecheckt en daarbij niet zelf een stoel kunnen uitkiezen. Het was eigenlijk best een ideaal plekje. Nou, erg spraakzaam waren ze niet dus ik pakte m`n boek er maar bij. Eindelijk na 2 uur werd er omgeroepen dat we zouden gaan. “We gaan alleen nog even wat extra benzine in het vliegtuig doen zodat de piloot straks wat sneller kan vliegen”. Het was voor mij ondertussen over twaalven, ik was moe en dacht sloom “Nou ja, dat vliegtuig kan toch niet harder vliegen omdat er extra benzine in zit??”. Even later zat ik hardop te grinniken om m`n eigen domheid. Ach ja, het vliegtuig verbruikt natuurlijk meer benzine als het harder vliegt. Afijn, een uur later de maaltijd en verder was het een prima vlucht met gelukkig bijna geen turbulentie. Ik sliep wel een uur of zes en had een rechtstreekse vlucht. Heerlijk! We kwamen toch met bijna twee uur vertraging aan op Schiphol en ik was maar blij dat ik, voor het eerst in al die jaren, met niemand had overlegd om me op te halen. Ik had al een treinkaartje in Rio gekocht en moest snel doorlopen om de trein te halen. Er is een rechtstreekse trein van Schiphol naar Meppel en daar stond op de afgesproken tijd mijn broer Klaas te wachten met m`n nichtje Elsanne. M`n moeder woont op zo`n 5 minuten rijden van het station. Een blij weerzien. Hoewel ze toch heel graag wil blijven wonen op haar eigen stekje moet er wel meer bijgesprongen worden en ik ben blij dat er nu het  één en ander geregeld is. Ze is echter gauw moe en maar het liefst thuis.

Dan de Gezinsdag. Deze keer had ik geen dia lezing de avond ervoor en kon dus vroeg op het park zijn. De avond ervoor was ik al in het huis van m`n zwager en zus en zag hoe het hele huis vol stond met kisten en dozen en hoe enorm druk de hele commissie en vele vrijwilligers daarmee waren. Maar wat een fijne sfeer en iedereen deed het met een aanstekelijke vreugde en in afhankelijkheid van God. De dag ging zo snel voorbij! Wat een perfecte…nou, nee, bijna perfecte organisatie. Niets op deze aarde is immers perfect? Maar wat heb ik genoten! Oudleerlingen die ineens voor me staan. Dan zie ik een klein meisje naast een oudleerlinge staan. “O nee, kijk díe heeft bij mij in de klas gezeten hoor!”, zei ik. Zo sprekend haar moeder toen die bij mij in de klas zat!. Ook waren er diverse vrijwilligers die in Rio geweest zijn en verder heel veel bekenden. Kortom, te weinig tijd om uitgebreid met iedereen te praten. Ik verbaasde me over de snelheid waarmee om 17 uur alles opgeruimd werd en heel spannend om `s avonds bij het geld tellen te zijn. Verwondering en dankbaarheid over het enorme bedrag van 33.750 euro. Maar , zoals de dominee al zei “Zonder kopers brengt een markt niet veel op”. Allen die hieraan mee hebben gewerkt hartelijk bedankt!

Het is echt heerlijk om even weer op Urk te zijn. Om familie weer te zien en enkele vrienden. Helaas gaan er toch weer bezoekjes bij inschieten. Ik stel me nu al weer gerust met de gedachte dat ik mensen es ga bellen of es een kaartje sturen. Afijn, ook in Rio is het steeds druk en de laatste tijd erg onrustig. We maakten veel schietpartijen mee.

Op een dag kreeg ik een app toen ik al vlakbij de favela was. “Janneke, kijk uit, Bope is er!”. Okay, dat is de elitetroep van de militaire politie. Toen ik aankwam zag ik echter geen politieauto`s staan en dacht dat ze dan misschien al weer weg waren. Ik liep de favela in en toen kwam er ineens een groep uit een steegje met grote zakken. Nou, drugs gevonden schijnbaar. Het voelde wel raar om dan een paar uur later aan de andere kant van de favela de drugshandel volop bezig te zien. Grote plakken drugs werden aan stukjes gesneden en in kleine zakjes gedaan voor de verkoop. Normaal hebben ze een heel team dat dat `s nachts doet maar dit was misschien omdat er dus net veel meegenomen werd aan de ene kant en eigenlijk onvoorstelbaar dat er dan een paar uur later aan de andere kant zo weer een lading binnenkomt.

Goed, ik hoop zaterdag de 29e terug te gaan en hoop door de weeks nog wel een keer op Urk te zijn. Toch nog een lezing gegeven op een school en ook bijzonder en fijn was het om de zendingsdag in Hoevelaken een keer mee te kunnen maken. Ook de zondagen in de Moria waren echt een zegen en aanstaande zondag hoop ik dus in Staphorst te zijn en veel bij mijn moeder. Tussendoor nog een vergadering e.d. en de weken vliegen zo weer om. Maar hartelijk dank voor de bemoedigende woorden van afgelopen zondag en het toezingen van Psalm 71 : 11. Ja, ondanks ook vele zorgen voel ik me toch echt vaak blijmoedig en het weten dat ik mag gaan “in `s Heeren mogendheen” is echt een troost en een bemoediging.

Een hartelijke groet, in Christus verbonden,

Janneke

Juni 2018

M’n excuses maar het wordt even een kort stukje deze keer. Het was me echt even ontschoten.

De afgelopen week werden er twee drugsdealers in Pedra Lisa doodgeschoten. Toen we er kwamen was er net een heftige schietpartij achter de rug. Omdat de politieagenten nog bij de ingangen stonden en ook nog in de favela waren hebben we besloten de clubs niet te houden. Het ging me erg aan het hart! Ook de twee Nederlandse vrijwilligster, Thamara en Janet uit Staphorst, vonden het erg jammer. Een jongen die ik heel goed ken en die helaas ook in de drugs zit werd verwond en ligt in het ziekenhuis. En als hij daar ontslag krijgt gaat hij meteen door naar de gevangenis. Triest! Als kind kwam hij op de club maar het is altijd een jongen geweest waarvan ik bang was dat hij de drugshandel in zou gaan. Als kind was hij een keer bij ons thuis. Hij is ongeveer net zo oud als Hadassa en die kwam ineens huilend naar me toe omdat hij in haar arm gebeten had!

We zijn toen maar weer teruggegaan naar Manguinhos en hebben daar het één en ander gedaan en zijn ‘s avonds nog wat door de favela wezen lopen. Dat is altijd boeiend, We gingen even bij een kerkje langs in het betere deel van de favela. Ze lieten ons opgetogen de nieuwe stoelen zien. Gekregen van een bioscoop! O, haha, nou dat komt dan even hilarisch op ons over maar de stoelen zaten prima. Je zou zo in slaap vallen. Afijn , dat is niet de bedoeling natuurlijk.

Ook dinsdagavond na de clubs hebben we door de favela gelopen en weer veel kinderen, moeders etc. ontmoet. Een groepje kinderen liep achter ons aan. Een jongetje van 3 had ons al zijn huis ingesleurd maar wilde later dat we opnieuw naar zijn huis gingen. “Maar we zijn er toch net geweest?!”, zei ik. “Ja maar jullie hebben het terras boven nog niet gezien!”. Haha, hij keek zo beteuterd. Van een moeder die ‘s avonds in een eettentje werkt kregen we een cola aangeboden. De kinderen speelden wat in de buurt terwijl zij daar werkte.

Afgelopen donderdag, toen Fernando er was werd er ook in Manguinhos geschoten. Gelukkig had hij die morgen wel kunnen tanken want dat was door een massale vrachtwagenchauffeursstaking dagenlang een probleem. Er gaan geruchten dat de staking toch nog weer doorgaat maar vrachtwagens die benzine moesten aanleveren kwamen uiteindelijk onder begeleiding van een legerescorte weer benzine brengen bij bepaalde benzinestations. Dat zorgde weer voor kilometerlange files. Mensen die zo 5 uur stonden te wachten, op sommige plekken braken er ruzies uit. In de supermarkt ontbrak het fruit. En toen van de week Fernando even iets wilde kopen in de supermarkt is hij er weer weggegaan vanwege de drukte, Waarschijnlijk gaan mensen hamsteren met de dreiging van nieuwe stakingen. Ook de bussen reden minder en het was spookachtig stil overal. Op het moment lijkt dat weer genormaliseerd.

Vrijdag ben ik met Christy en de vrijwilligsters naar het zogenaamde Christusbeeld gegaan. Hadassa en zij hadden de hele week geen school in verband met de situatie hier, Christy klaagt al jaren dat ze daar nog nooit was geweest. Ja, als baby van 3 maanden maar dat telt niet. Nou, geef ze es ongelijk, Onderweg in de bus voegde zich een jonge vrouw bij ons die in het zuiden van Brazilië woont en als militair een patiënt begeleidde die in Rio behandeld wordt. Ze was voor het eerst in Rio en toen ik zei dat ze rustig met ons mee kon gaan deed ze dat meteen. Ik ging niet mee naar boven en ging wat zitten lezen en ja, ik heb zelfs op een bankje zitten slapen. Haha, ook in de trein slaap ik echt altijd een half uurtje. Daarna gingen we nog even naar het strand van Ipanema om de zonsondergang te zien maar eerlijk gezegd vond ik dat niet te vergelijken met de pracht van zonsondergang daar in de maand januari. Het was een zonnige en gezellige dag.

Een dag die toch weer eindigde in de mineur toen ik ‘s avonds rond tien uur ineens appjes kreeg van een jongen uit de favela. ” Tia, het is hier helemaal donker. Heel erg geschoten. Er is weer iemand doodgeschoten”. Verschrikt appte ik terug “Vreselijk!! Wie??” maar dat kon hij me niet vertellen en vandaag kreeg ik een bijnaam door maar ik kan me er even nog niets bij voorstellen.

Maandag hopen er weer te zijn maar ook dat is nog niet helemaal zeker want er gaan geruchten over bus stakingen. Goed, wat is er uiteindelijk zeker in ons leven?? We hebben hier gezien hoe door de staking van zo’n 700.000 vrachtwagenchauffeurs een land in een paar weken tijd helemaal stil kan leggen.

Hartelijke groet, Janneke

Mei 2018

Zo, nog even op de valreep voor de zondag een berichtje voor de kerkbode. Het was me even ontschoten. Misschien doordat het gisteren toch allemaal even wat anders was als een normale vrijdag. Ik kreeg namelijk achter elkaar berichtjes over de Koningsdag. Ballonnen die de lucht ingingen (Staphorst), loempia’s en tenslotte kon ik meeluisteren en zelfs meekijken met de zangavond in de Ichtuskerk. Zo had ik dus ook een beetje Koningsdag. Ik heb er echt van genoten om dat op grote afstand toch wat mee te maken.  Ook vanuit Nieuw ter Aar kwamen foto’s van een actie. En zo werd er op één dag meer dan drieduizend euro voor Jafet bij elkaar gebracht! Het doet ons enorm goed om te zien hoe velen meeleven met ons en ons werk.

Fijn om in de kerkbode wat interviews te lezen en een foto erbij. Zo ben ik ook weer op de hoogte!

Het was toch al een andere week hier. Omdat wij hier afgelopen maandag een vrije dag hadden. Dit in verband met een Rooms Katholieke feestdag voor “São Jorge” (heilige Jorge). Een Romeinse soldaat die vanwege zijn protest tegen de christenvervolging gemarteld en op 23 april 303 onthoofd zou zijn. Tijdens de koffie vertelde Fernando er het één en ander over aan de buurman die elke morgen even een kop koffie komt drinken en de dieren verzorgt. De aandacht was weer even afgeleid van heilige Jorge op het moment dat er een auto met een microfoon aankwam om nieuws rond te bazuinen. Vanwege het ontbreken van een gemeentelijk krantje gaat dat hier dus zo. Er was iemand overleden en de buurman kende de man goed en besloot ‘s middags naar de begrafenis te gaan.

Er komt ook één of andere bakker langs met brood. Maar dat is echt hilarisch…. hij roept het om maar rijdt zo hard dat het gewoon onmogelijk is om brood bij hem te kopen. Op het moment dat je denkt: Oh, het brood is op , ik zal hem even roepen …. dan is ‘t ie allang weg!

Deze week ben ik thuis gebleven en Fernando een dag extra naar het werk. Dat wil overigens niet zeggen dat ik dan niets te doen heb. Allereerst heb ik natuurlijk ook m’n eigen dochters, de huishouding etc. Daarnaast het verslag typen van onze vergadering, Bijbeltoetsen maken, tekeningen kopiëren en vervolgens knippen en in plastic zakjes doen, de aanstaande vrijwilligsters voorbereiden voor zover dat kan…

Genoeg te doen! Aanstaande dinsdag is het weer een vrije dag maar maandag hoop ik naar Pedra Lisa te zijn. Langzaam wordt alles weer wat normaal in het clubgebouw daar. Pas was ik er een keer samen met Fernando om wat praktische dingen te bespreken en ik ben heel blij dat we Solange bereid vonden om ook een oogje in het zeil te houden. Zij woont vlakbij het clubgebouw, heeft drie zonen van drie verschillende vaders. De eerste twee zijn doodgeschoten. De derde weet ik even zo niet. Ze staat er dus alleen voor en is streng voor haar zonen. De oudste is zo’n 21 , heeft al een paar jaar in dienst gezeten en komt geregeld tijdens de club even binnenlopen om me te helpen de orde te handhaven! Als een kind een grote mond heeft staat hij er meteen naast me geeft het kind rustig een klap in z’n gezicht! Niet helemaal de bedoeling natuurlijk maar ze hebben wel ontzag voor hem. Pas was hij te laat thuisgekomen en kreeg hij zélf klappen in z’n gezicht! Van z’n moeder! “Já, waarom mag ík hem geen klappen geven terwijl ik eten voor hem kook en álles doe voor hem en de politie mag hem wél klappen geven?!”. Ze vertelde hoe hij pas flinke klappen van de politie kreeg omdat die hem verwarden met zijn neef die bij de drugsbende betrokken is. Afijn, op zulke momenten merk je weer even dat je in de favela bent!

Er zijn ook steeds weer nieuwe kinderen. Op het pleintje was er pas een nieuw kind en de moeder die er nog bij stond gaf even z’n naam toen ik dat vroeg. “En hoe heet de vader?”, vroeg ik. “Die bestaat niet!”, zei ze. Ik schoot in de lach … al is het vanzelf best triest. Ook hier komen kinderen later toch op een bepaalde leeftijd met vragen naar “hun vader”.

Drie jonge meisjes zwanger! De één heeft al een paar kinderen en de volgende mag ik zó meenemen! Van de ander mag ik de baby ook meenemen! “Já maar dan kan ik niet meer híer komen, hé?!”, zei ik. Nee, ik moest wel blijven komen. Soms wil ik ze inderdaad zo wel meenemen, ja, maar dat kan natuurlijk niet zomaar.

Ook vertelden de kinderen me er vorige week over de dood van twee broers! De één in de gevangenis. De ander aan een vírus. Allebei clubkinderen van vroeger. En ze zingen uit volle borst een lied dat ik een poos geleden maakte op de wijs van een Russisch christelijk lied, de tekst uit Openbaringen.

Ik zie een nieuwe hemel.
En een nieuwe aarde.
En de heilige stad, nederdalende uit de hemel.
Het nieuwe Jeruzalem, die als een bruid was.
Ik hoorde een grote stem vanaf de troon die zei:
Zie hier, de tabernakel van God en de mensen.
God zal bij hem wonen. Zij zullen Zijn volk zijn.
En God droogt alle tranen.
De dood bestaat niet meer. Er zal noch rouw , noch pijn, noch geklaag meer zijn.
Jezus! Alles is volbracht!  Alles maakt U nieuw.
Jezus! Lam van God. Het begin en het einde.
Jezus! U komt zeker terug! Er zal geen zon meer nodig zijn.
Jezus! U bent daar het Licht! Emmanuel!

Nou, ik laat het even hierbij… de afwas staat er ook nog 😊

Allen de hartelijke groeten,

Janneke
(WhatsApp 00 55 24 9 9865 3305)

April 2018

Vandaag trouwt mijn neef Niels Jan. Met Gerdien. Dat is dan vanzelf een dag dat ik even op Urk zou willen zijn. Gelukkig kreeg ik al gauw foto’s en heb ik ook de kerkdienst live mee kunnen luisteren en dat voelt dan toch even heel nabij.

Anderhalve maand al weer hier. En wat gebeurt er steeds veel. Nadat we hoorden dat Wesley was overleden hoorden we dat ook Kelvin plotseling aan een bacterie was overleden, 23 jaar oud! Ik wist niet wat ik hoorde! Ook hij kwam vroeger als kind af en toe op de club. We zagen hem nog regelmatig bij het rondlopen door de favela. En zo’n anderhalf jaar geleden was ik  even op bezoek bij zijn moeder en oma en toen kwam hij er ook bij en heb ik een ernstig gesprekje met hem gehad over het doel van ons leven. Hij zou zo gaan voetballen en zijn doel van het leven leek niet veel meer dan een doelpunt te maken. We waren blij dat we hoorden dat hij de laatste tijd naar een kerkje ging en hopen dat hij toch de Heere Jezus heeft mogen leren kennen.

De kerkjes in de favela zijn nou niet echt reformatorisch te noemen maar ik sluit me graag aan bij wat ik vandaag nog las in mijn aantekeningen over een boek van Robert Murray Mac’ Cheyne waar hij over “gemeenschap met broeders en zusters van andere kerkgenootschappen” het volgende schreef:
“Het is in deze tijd van tegenstrijdige meningen van groot belang om vast aan de zijde des Heeren geworteld te staan.
Hoewel ik in verscheidene belangrijke punten van hen verschilde, beschouw ik hen echter als getrouwe dienaars van Christus. Ik geloof, dat het overeenkomstig de Geest van Christus is, dat allen, die in een levende vereniging met Hem staan, elkander liefhebben, vermanen, de armen mededelen en tezamen aanzitten aan het Avondmaal des Heeren.
Rowland Hill, bij een “baptisten-avondmaal” geweerd “Gij moogt niet aan onze tafel aanzitten”. Rowland antwoordde “Ik dacht dat het de tafel des Heeren was”.
Calvijn zei van Luther toen deze hem met beledigingen overlaadde “Laat hij mij een hond. Of een duivel noemen, ik zal hem erkennen als een dienaar van Christus”. Het is aan kinderen die thuis meestal niets van de Bijbel horen natuurlijk moeilijk om uit te leggen dat de leer van de kerkjes in de favela niet altijd even Bijbelgetrouw is. Dat doen we dus ook niet. We proberen wel ze zoveel mogelijk Bijbelkennis mee te geven én gezelligheid. En verschillende kinderen gaan op eigen houtje naar één van die kerkjes.
Goed, Kelvin is dus niet meer op deze aarde. Verder schokte het overlijden van Larissa (20) ons. Ze had al een poosje een ernstige bloedziekte maar toch hadden we dit niet zo snel verwacht. Ze komt uit een zeer problematisch gezin en had op haar vijftiende een baby. Dan kwam haar moeder haar roepen met de baby op de arm die dan gevoed moest worden. Larissa zat dan rustig te schommelen met haar vriendinnetjes! Het dochtertje is nu 5 en komt bij ons op de club.

Het was zomers warm de laatste weken. En ik zit op het moment met een “hielspoor” wat me nogal belemmert daar we in en voor ons werk veel lopen en ik ook vaak met een (zware) rugzak loop. Ik geniet ervan om weer bij de clubs te zijn. Met de kinderen is het nooit saai! Heel leuk te zien hoe verschillend ze zijn. In Pedra Lisa zijn de kinderen wel wat ongezeglijker dan in Manguinhos. Eén jongetje heeft neurologische problemen en zo gauw hij een spel met een ander kind gaat doen is het direct grote problemen. Hij kan absoluut niet tegen zijn verlies en bedenkt zelf eigen regels! Ik moet er echt bij zitten en geen moment een andere kant opkijken om het goed te laten verlopen. We doen de clubs daar met z’n tweeën en als er meer dan tien kinderen zijn is het al bijna niet meer te doen om met twee kinderen een spelletje te gaan doen. We moeten dan echt rondkijken de hele tijd. En dat is dan een moment dat een kind ineens een zes met de dobbelsteen gooit en het andere kind schreeuwt dat het een één was.

Hadassa en Christy zijn weer volop druk met school en hun Engelse school. Christy schept niet zoveel eten meer op bij ons thuis voor ze om twaalf uur naar school gaat. Om drie uur hebben ze op school een maaltijd en ze vindt de zwarte bonen (die ze thuis nooit wil) op school erg lekker. “Mamma, jij kunt gewoon geen bonen koken!”. Nou, vooruit dan maar …. Hoe doen ze het op school dan? Met veel knoflook en zout. Okay, ik zal m’n kookkunsten weer proberen te verbeteren.
Fernando is de afgelopen tijd voor de clubs vooral met veel praktische dingen bezig geweest. Onze clubgebouwen staan in de favelas en er is altijd wat! Dan is er geen water, dan weer lekkage, dan ineens allemaal teken in de tuin door de honden van de buren etc. etc.
Ik heb een nieuwe mobiel en daarbij weer es mijn contacten kwijt. Veel had ik in mijn adresboekje staan maar niet iedereen dus wie ineens geen appjes meer krijgt : stuur me even een app dan heb ik u/jou weer terug in mijn bestand.

Allemaal de hartelijke groeten,

Janneke
whatsapp 00 55 24 9 9865 3305

Februari 2018

Net weer acht dagen terug in Rio de Janeiro. En dat betekent dat we weer wat in het ritme van hier zijn.

We kijken alle vier terug op een mooie tijd in Nederland. Ook was het goed om weer in de Moria te zijn! Heel veel dank voor de aandacht en liefde die we vanuit jullie midden mochten ontvangen. Ik vond het een bijzonder mooie en bemoedigende ervaring om een keer op een een besloten kring over ons werk te vertellen op de vrouwenverening. Ook was het fijn om voor de jeugd van de Menorahkerk te vertellen over het leven in Rio voor zo’n zestig jongeren.

Met 24 lezingen, twee fijne  vergaderingen met Jafet, een gezellig etentje met de werkgroep van Urk, een reunie van mijn Driestarklas etc etc was het het drukste verlof ooit en ik heb dan ook aan Jafet gevraagd of ik in september toch weer drie weken in Nederland mag zijn. Ik vind twee jaar echt te lang nu. M`n moeder wordt ook een dagje ouder. Het afscheid is moeilijker dan tien jaar geleden. Eigenlijk wil ik nooit echt afscheid nemen. Gewoon … hup en weg ben ik weer. Ik ben blij jullie te kunnen vertellen dat we een bijzonder goede vluchten hebben gehad! We vlogen eerst naar Zurich waar we nog net op tijd het vliegtuig naar Rio konden nemen. En het waren vluchten zonder ook maar enige turbulentie! Hoe heerlijk!!

Een uur voordat we van Urk vertrokken kreeg ik een filmpje vanuit Manguinhos binnen? Een flinke overstroming van de rivier!! Later hoorde ik er meer over. Het water had tot 1.70 bij onze poort gestaan! Iedereen was binnen de favela gevlucht naar tweede en derde verdiepingen. Een man die dit jaar een krotje had gebouwd aan de rand van de rivier werd midden in de nacht wakker en “ik zag alleen maar water om me heen en m`n bed werd ook al nat”. Fernando vroeg wat hij toen gedaan had. “Wat ik toen gedaan heb ? Ik ben het water in gedoken! Wat moest ik anders ? Ik heb geen tweede verdieping waar ik heen kan gaan”. Maar dat vieze water induiken is bepaald ook niet zonder gevaar!. Vanwege een kapot gegaan waterreservoir was ons speelhuisje van karton op de eerste verdieping ook al kapot gegaan. Collega`s zijn druk bezig met een nieuw speelhuisje!

Ik ben deze week thuis gebleven. Die week ben ik echt nodig om bij te komen, weer in het ritme van hier te komen en om ook thuis weer alles op orde te krijgen. Hadassa en Christy gaan weer naar school. Hadassa met de bus naar de Federale Staatsschool in Paracambi. Christy naar de Provinciale Staatsschool in Mendes. Ze gaan nu beiden `s middags naar school en ik moet zeggen dat dat een dag hier wel rustiger maakt. Christy kan om 15 uur nog een keer een warme maaltijd eten als ze dat wil want die wordt dan op school geserveerd. Meestal wil ze dat niet maar toen ze op een dag stroganoff hadden heeft ze gewoon nog een keer een tweede keer gegeten.

Verder is er een moeder van een clubkind van ons aan een hersenbloeding overleden. Heel verdrietig! En Wesley van 20  is overleden!! Dat was een grote schok voor me. Als kind kwam hij heel trouw met zijn tweelingbroer op de club. Toen Wesley tien was is hij met een groepje een dagje uit geweest met ons. Ik had voor elk kind een oppasser want door de jaren heen heb ik wel geleerd dat jet niet achter twee kinderen aan kunt rennen als dat nodig is. Wesley was die dag `mijn kind` en we hadden veel plezier samen die dag. Jaren nadat hij al niet meer op de club kwam veranderde hij ineens in ‘gay’. We zagen hem nog heel vaak bij het lopen door de favela en spraken dan met hem. Gelukkig was hij de laatste tijd ineens weer ‘gay-af’ en ging aar een kerkje in de favela. Tijdens ons verlof is hij plotseling aan tbc en hepatitus overleden.

Ook in Pedra Lisa is het nodige weer gebeurd. Er was vlakbij het clubgebouw brand uitgebroken. Omdat de brandweer snel water moest hebben hadden ze het clubgebouw weer opengebroken om bij de waterbak te kunnen. Maandag hoop ik er naar toe te gaan. Nog maar even geen clubs maar gewoon even iedereen spreken en bekijken wat er gebeuren moet.

Politiek is het onrustig. Jullie hebben ook in het RD kunnen lezen dat de president het leger heeft aangesteld over de veiligheid van Rio de Janeiro. Dit leidt echter weer tot onrust en zich miskend voelen bij politieagenten. Het leger is inmiddels al present en controleert zelfs de mobiels van mensen die de favela ingaan. In Manguinhos is een straat waar Fernando normaal met de auto naar binnengaat ineens dichtgemetseld. Van de buitenkant lijkt het of er ineens een gebouw staat. Heel vreemd! Fernando zei dat de drugsbende zich probeert voor te bereiden op de komst van het leger, oftewel, om weerstand te bieden. Dat belooft dus niet veel goeds. In de favela mag je sowieso niet voor het leger of de politie zijn uiteraard maar het feit dat er veel corruptie is maakt het dat sowieso moeilijk.

Blijf dus alsjeblieft voor ons bidden.

Een hartelijke groet vanuit Rio,
Janneke

Bericht uit Brazilië

In het weekend schrik ik rond een uur of drie wakker. Een hoop kabaal op straat! Ik ga een kijkje nemen vanuit het raam. Twee paarden komen eraan gegaloppeerd. Twee cowboyachtige figuren zitten erop. Ze stoppen bij ons voor de poort maar gaan even later met hard geklik van de paardehoeven verder. Even later rennen er een paar jongens langs met een hoop geschreeuw. Het lijkt of ze vluchten. Weer even later een paar auto’s, brommers, weer paarden, geroep en geschreeuw. Er komt ineens een hele groep voor de poort. Voor de poort betekent meteen ook naast  het huis van onze buurman. En die is een poosje geleden bedreigd met de dood door een niet-te-vertrouwen politieagent die notabene zelf drugs gebruikt. Dan zie ik ineens ook de buurman op straat lopen. Hij zwaait met een zeis en schreeuwt iets. Ondertussen is iedereen wakker bij ons. “Fernando, bel de politie!”, zeg ik maar meteen weet ik ook dat dat hier niet altijd de juiste oplossing is. “Ja, met de buurman die met een zeis op straat loopt…dan wordt die meteen opgepakt!”. O ja, dat is ook zo, nou dan maar niet bellen. Hoewel, er stonden ook een keer twee mannen te roepen aan de poort en toen ik ging kijken wat er was zag ik dat de één een zeis en de ander een kapmes in zijn hand had! Dat is vrij normaal hier. Al denk ik dat jullie op Urk raar zouden staan te kijken als je zo twee mannen op de stoep kreeg. Maar goed, ze vroegen of we bamboe te koop hadden. Nou nee, onze bamboe laten we maar mooi staan. Goed, de andere dag vertelde de buurman ons dat hij boos was geworden door de overlast van dat groepje. Volgens hem waren ze allemaal behoorlijk stoned en had hij ze dus met de zeis weggejaagd. Dat was goed gelukt volgens hem. Voor degenen die denken dat wij hier in een rustig buurtje wonen….

Het blijft onrustig in de politiek. Het regeringsgebouw in Brasilia werd gisteren bestormd door demonstranten en gedeeltelijk vernield. Ook raakten er mensen gewond. De demonstranten zijn voornamelijk vanuit de weggestuurde Arbeiderspartij en krijgen zelfs geld voor hun demonstraties! Ze zorgen wel voor media aandacht! Een paar weken geleden werden er elf bussen in de brand gestoken waarbij de mensen maar ternauwernood gelegenheid kregen om uit te stappen.

Ook in de favela is het onrustig en we horen weer veel schoten. Afgelopen week was er veel politie op de been maar gelukkig konden we wel gewoon de clubs houden. Heel grappig hoe Pedro, een jongetje dat een andere keer als enig kind het toch riskeerde om tijdens een heftige schietpartij naar de club te komen, er ook weer was. Het was opnieuw een dag met veel schoten maar hij zong onder het tekenen “Oh, happy day! Oooh, happy day!”. Ik had deze dag geen kleurplaatje voor ze die bij het Bijbelverhaal paste. Ik had zelf een heleboel tekeningetjes gemaakt en legde die neer. “Julie krijgen van mij een wit blaadje en dan mag je een tekening uitzoeken om die na te gaan tekenen.”. Heel leuk om hun reacties te zien! Het waren voornamelijk schrikreacties! Ze tekenen eigenlijk nooit zélf en riepen dan ook meteen “Dat kan ik niet!!”. Maar ze konden het best! Er kwamen heel leuke resultaten en toen ik ze ook nog een cijfer gaf waren enkelen niet meer te stoppen en bleven de hele clubtijd tekenen! Ik niette de tekeningen van elk kind aan elkaar en trots namen ze het mee naar huis.

Bij de volgende groep tekende ik al snel zes rondjes op een blaadje. Ze weten precies wat dat is: als ze vervelend doen krijgen ze een streepje erin. Na een kwartier zijn er nog maar twee kinderen zonder een streepje. Een meisje dat vlak naast me zit heeft er al drie en even later zie ik ineens een zevende rondje op het blad staan. Met drie streepjes! En de letter I ernaast… van Iánica. Haha, het meisje had mij ook maar even beoordeeld! “Je hebt zelf ook de hele tijd zitten praten!”. Misschien opvoedkundig niet helemaal juist maar ik schoot echt in de lach.

Fernando is een paar weken zoet geweest met allerlei eisen vanuit de regering voor NGO’s. Hij moest daar komen en er stond een hele rij. Hij werd meteen als een soort crimineel behandeld. Ik herinner me soortgelijke situaties toen ik op mijn visum wachtte. Er was toen notabene een federale agente die vroeg of ik zijn collega al es wat geld hadden gegeven…. Ja, velen doen dat dan ook maar om van het gezeur af te zijn. Ik deed het niet en het duurde acht jaren voor ik eindelijk mijn visum in handen had! Fernando vroeg hem meteen om respect en kreeg vervolgens een waslijst mee van papieren die hij moest komen brengen. Bij de deur zei de beveiliger “Denk maar zo: de rechtvaardigen lijden vanwege de onrechtvaardigen! Ik zie hier genoeg!”. Groot was de opluchting dat het twee weken later goedgekeurd werd en de rekening weer vrijgegeven.

De prijzen zijn enorm gestegen en de bevolking klaagt en heeft het gevoel dat zíj de verdwenen geldbedragen op moeten hoesten. Nou, misschien inderdaad maar doen wat ik afgelopen week iemand hoorde zeggen “Werken, liefhebben en bidden en daarna weer werken , liefhebben en bidden!”.

 

Laten we voor elkaar bidden!

Hartelijke groet, Janneke